ΤΙ PREDATOR ΚΑΙ ΑΛΛΕΣ ΑΗΔΙΕΣ…

 

Διαχρονικά, πάντα κάποιοι είχαν την ανάγκη και κυρίως τον τρόπο να κρατούν κάποιους άλλους στο χέρι. Άλλοτε για ίδιον όφελος, άλλοτε για λογαριασμό τρίτων, πάντα όμως με το ίδιο παλιό εργαλείο: την παρακολούθηση, το μυστικό, τον εκβιασμό.

Στην εικόνα, ένα σκίτσο του Bruce Garlowan από το τεύχος Ιουνίου 1956 του περιοδικού «Escapade», που μου έστειλε ο Γούλης. Μια κλασική σκηνή: ο ηλικιωμένος κύριος, η νεαρή «περπατημένη» κυρία, το μαγνητόφωνο ανοιχτό, τα ποτήρια στο τραπέζι, η σαμπάνια, η ατάκα από κάτω: «You say the sweetest things!»

Μόνο που τα «γλυκά λογάκια» μπορεί την επόμενη μέρα να γίνουν πολύ πικρά. Γιατί εδώ δεν έχουμε απλώς ερωτικό υπονοούμενο· έχουμε το προοίμιο του εκβιασμού. Πραγματικός ήχος, πραγματική παγίδα, πολύ πριν έρθουν η τεχνητή νοημοσύνη, τα λογισμικά παρακολούθησης και τα σύγχρονα ψηφιακά θηρία να μας μπερδέψουν.

Οποιαδήποτε σύγκριση με το σήμερα, εβδομήντα χρόνια μετά, δεν είναι καθόλου αυθαίρετη. Τα μέσα αλλάζουν: από το μαγνητόφωνο στο κινητό, από την κασέτα στο cloud, από τον κοριό στο Predator. Ο τρόπος όμως μένει ίδιος. Κάποιος ακούει, κάποιος καταγράφει, κάποιος φυλάει το υλικό για την κατάλληλη στιγμή.

Κι εδώ αρχίζει το δικό μας γνώριμο τοπίο. Γιατί όταν η παρακολούθηση παύει να είναι «ιδιωτική υπόθεση» και γίνεται εργαλείο εξουσίας και την καταγραφή πολιτικώ και στρατιωτικών, τότε δεν μιλάμε πια για έναν αφελή γέροντα σε μια πολυθρόνα. Μιλάμε για ένα ολόκληρο σύστημα που ξέρει —ή θέλει— να ακούει περισσότερα απ’ όσα πρέπει.

Στην Ελλάδα των υποκλοπών, το ζήτημα δεν είναι μόνο ποιος ακούει, αλλά ποιος ελέγχει αυτόν που ακούει  και ποιος τελικά εκβιάζεται. Γιατί όσο το νήμα μένει θολό, όσο οι ευθύνες διαχέονται, το παιχνίδι παραμένει το ίδιο παλιό: λίγοι κρατούν τα ντοκουμέντα, πολλοί κρατιούνται σε σιωπή.

Και κάπως έτσι, εβδομήντα χρόνια μετά, το θηριώδες μαγνητόφωνο του σκίτσου απλώς άλλαξε μορφή. Δεν βρίσκεται πια πάνω στο τραπεζάκι· βρίσκεται παντού. Και ίσως αυτό είναι το πιο ανησυχητικό: ότι η σκηνή δεν ανήκει στο παρελθόν, απλώς συνεχίζεται, με καλύτερη ποιότητα ήχου…

ΑΘΗΝΑ, 30042026