ΟΙ ΨΑΛΤΕΣ ΤΗΣ ΠΟΛΗΣ

Είναι μόνιμοι κάτοικοι της πόλης, τα κομψά κοτσύφια και ομορφαίνουν τις γειτονιές που έχουν δέντρα και θάμνους με πράσινο όλο το χρόνο καθώς και τα μπαλκόνια που υπάρχουν γλάστρες με πρασινάδες και καμιά φορά φτιάχνουν εκεί τις φωλιές τους. Η παρουσία τους είναι ιδιαίτερα αντιληπτή στα πρωινά της άνοιξης και δεν είναι λίγος ο κόσμος που κοντοστέκεται σε να τους ακούσει να ψέλνουν τον έρωτα και τη ζωή κι έτσι χωρίς πολύ κόπο κερδίζουν τις εντυπώσεις από τα άλλα πετούμενα και εμπνέουν και ποιητές.

Αποτελούν μια ειδική κατηγορία πετούμενων οι κότσυφες της Αθήνας και κάθε πόλης εξάλλου. Παρ’ ότι είναι είδος που ζει στα δάση και στις εξοχές μπορεί να φτιάξει εύκολα φωλιά στα πάρκα και στους λόφους της Αθήνας κι από εκεί να κάνει τις βόλτες του αναζητώντας τροφή στις ελιές, τις δάφνες και στα γκαζόν όπου τα ποτίζουν βέβαια που σκάβει με το ράμφος του να βρει σκουλήκια και έντομα. Είναι εκλεκτικός στην τροφή του, δεν ορμάει όπως τα περιστέρια στα σκουπίδια ή οι σπουργίτες στα ψίχουλα των πεζοδρομίων ούτε πίνει νερό από τις γούβες των δρόμων και επιλέγει να δροσιστεί όπου ξεφεύγει λίγο νερό από τα λάστιχα ποτίσματος και τα συντριβάνια. Γι’ αυτό και ξυπνάνε πολύ νωρίς το πρωί και πετάνε όπου βρουν κλαρί να κάτσουν χωρίς να γίνονται αντιληπτοί γιατί τους χαρακτηρίζει και μια διακριτικότητα που δεν βλέπουμε στα άλλα πουλιά. Δεν θέλει αυτός το στριμωξίδι με τα περιστέρια και τις δεκαοχτούρες, δεν τον βλέπουμε να κάθεται στα σύρματα των δικτύων ή στα γείσα των παραθύρων και φυσικά δεν ευθύνεται για τη ρύπανση από κουτσουλιές στις τέντες και στα μπαλκόνια. 

Μοναχικός στις περιπλανήσεις του πετάει μόνο όπου υπάρχει πράσινο και με πολύ λεπτούς τρόπους σκαλίζει τη γη να βρει τροφή και βρίσκει όπου δεν την έχουν πλημμυρίσει με λιπάσματα ή εντομοκτόνα. Τσιμπάει και σηκώνει το κεφάλι να δει μη και τον παραμονεύει καμιά γάτα και συνεχίζει διακριτικά το έργο του μέχρι να χορτάσει ή εξαντληθεί η πηγή. Μετά πετάει στον πλησιέστερο θάμνο, δεν του αρέσουν τα ψηλά κλαδιά και από εκεί αρχίζει να ψάλλει. Για τον ίδιο, για το ταίρι το για τους ανθρώπους που τον αγαπάνε.

Υμνεί τη ζωή και τον κόσμο τις ώρες που το φως δεν πλημμυρίζει την πόλη: στο ξημέρωμα, στο σούρουπο, στο σκοτάδι και οι μελωδίες του απευθύνονται σε όλο τον κόσμο. Παλιότερα, όταν τα παρκάκια ήταν καταφύγιο των ερωτευμένων τους ενέπνεε με τον τρόπο του αλλά και σήμερα, που αυτοί οι χώροι που έχουν καταληφθεί από τους αστέγους και τους πλάνητες της πόλης, τον ίδιο ρόλο παίζει και τους συντροφεύει της ατέλειωτες ώρες της μοναξιάς τους και τα βράδια που γέρνουν να κοιμηθούν στα κρύα παγκάκια.

ΑΘΗΝΑ, 16052019. Εφημερίδα "Φιλελεύθερος", 01052019, σελ. 37.

Ο ΝΥΚΤΕΡΙΝΟΣ ΨΑΛΤΗΣ ΤΟΥ ΕΡΩΤΑ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ

Tον ζήλεψα τον κότσυφα· νωρίς το απόγευμα να είναι κουρνιασμένος στο ψηλότερο κλαρί της κουτσουπιάς πίσω από το Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Αθηναίων, στην οδό Σόλωνος και να ψέλνει ερωτικά καλέσματα στο ταίρι του που δεν φαίνονταν πουθενά. Αλλ’ αυτός φαίνεται πως ήξερε ότι κάπου εκεί γύρω είναι κρυμμένο και μπορεί να περιμένει να πέσει το σκοτάδι για να μην τους βλέπει ο κόσμος, για να ανταμώσουν σε κάποιο κλαρί και να αρχίσουν τον έρωτά τους με μόνο μάρτυρα το φεγγαράκι που λάμπει για όλους αδιακρίτως και εμπνέει πάθη της νύχτας και όχι μόνο…

ΑΘΗΝΑ, 18042013

Ο ΝΥΚΤΕΡΙΝΟΣ ΨΑΛΤΗΣ ΤΟΥ ΕΡΩΤΑ ΣΤΗΝ ΑΘΗΝΑ

Σας προτείνω, να πάτε και να στήσετε αυτί τις ώρες που σουρουπώνει στα παρκάκια της Αθήνας και θα ανακαλύψετε πως δεν είναι μόνο ο δικός μου κότσυφας, αλλά ένα σωρό άλλοι που ομορφαίνουν τις νύχτες στην πόλη.   

Tον ζήλεψα τον κότσυφα· νωρίς το απόγευμα να είναι κουρνιασμένος στο ψηλότερο κλαρί της κουτσουπιάς πίσω από το Πνευματικό Κέντρο του Δήμου Αθηναίων, στην οδό Σόλωνος και να ψέλνει ερωτικά καλέσματα στο ταίρι του που δεν φαίνονταν πουθενά. Αλλ’ αυτός φαίνεται πως ήξερε ότι κάπου εκεί γύρω είναι κρυμμένο και μπορεί να περιμένει να πέσει το σκοτάδι για να μην τους βλέπει ο κόσμος, για να ανταμώσουν σε κάποιο κλαρί και να αρχίσουν τον έρωτά τους με μόνο μάρτυρα το φεγγαράκι που λάμπει για όλους αδιακρίτως και εμπνέει πάθη της νύχτας και όχι μόνο…

ΑΘΗΝΑ, 19042016

ΤΟ ΞΗΜΕΡΩΜΑ ΕΝΟΣ ΚΟΤΣΥΦΑ ΣΤΗΝ ΠΟΛΗ..

Με την εικόνα ενός ωραίου αρσενικού κότσυφα, σας στέλνω νωρίς - νωρίς τη σημερινή καλημέρα μας και εύχομαι να τον βρείτε κι εσείς μπροστά σας κάπου στην πόλη και να τον ακούσετε, είτε νωρίς τώρα τα απριλιάτικα πρωινά ή τα απογεύματα, όταν αποσύρεται η μέρα και βγαίνουν για τροφή στα πάρκα και στις παρτέρια...  (Τον κότσυφα  της φωτογραφίας είδα σε ένα κηπάριο στα Ιλίσια και μάλλον φωλιάζει στο Λυκαβηττό).

ΑΘΗΝΑ, 04042016

ΤΑ ΚΟΤΣΥΦΙΑ ΤΟΥ ΧΕΙΜΩΝΑ ΣΤΟ ΧΩΡΙΟ…

Τα κοτσύφια είναι από τα πουλιά που μου αρέσουν πολύ. Τα αφουγράζομαι την άνοιξη που γεμίζουν με κελαϊδίσματα τα ρέματα και τους θάμνους· τα παρακολουθώ να πηγαινοέρχονται στις φωλιές τους και να μεγαλώνουν τα μικρά τους·  τα χαίρομαι και το χειμώνα που με τους χιονιάδες τολμούν να βγουν από τους κρυψώνες τους και να αναζητήσουν τροφή στα γυμνά κλαριά και κι εκεί όπου το έδαφος δεν είναι σκεπασμένο από χιόνι και το χώμα ξεπάγωτο. Τα αγαπώ τα κοτσύφια και τα καλημερίζω σαν τα δω να στέκονται τα κρύα πρωϊνά στα κλαδιά της μηλιάς κοντά στο σπίτι γιατί από εκεί μπορούν να ελέγξουν πότε θα εφορμήσουν στην αυλή όπου πάντα κάποιος σπόρος διαφεύγει από τις αδηφάγες κότες να τσιμπήσουν κι αυτά κάτι και μετά να φύγουν προς τα χωράφια και να ζωντανέψουν με τα φτερουγίσματά τους τον σιωπηλό τόπο. 

ΜΕΓΑΛΗ ΚΑΨΗ, 26012016

ΕΝΑΣ ΑΘΗΝΑΙΟΣ ΚΟΤΣΥΦΑΣ

Θα έχετε παρατηρήσει πως από τα πετούμενα της πόλης εκείνα που παρακολουθώ περισσότερο από τα άλλα είναι τα κοτσύφια και τούτο έχει προφανώς να κάνει με την καταγωγή μου και τα βιώματα της παιδικής ηλικίας σε ένα χωριό του Τυμφρηστού...

Εκεί βέβαια τα κοτσύφια έπρεπε να αγωνιστούμε να δούμε που ήταν κρυμμένα και να περιμένουμε ώρες να τα ακούσουμε γιατί και περισσότερα ήταν τα φυλλώματα αλλά και γιατί αυτά τα ωραία πουλιά ήταν ιδιαίτερα επιφυλακτικά μαζί μας. Με τα κοτσύφια της πόλης όμως δεν υπάρχουν τέτοια προβλήματα γιατί φωλιάζουν σε συγκεκριμένα σημεία των πάρκων, των λόφων και των αλσυλίων ενώ ο μόνος εχθρός που θα είχαν, οι γάτες δηλαδή κοντεύει ως είδος να εξαφανιστεί από την Αθήνα. Έτσι δεν είναι καθόλου απίθανο να βλέπουμε κοτσύφια σε οποιοδήποτε μέρος της Αθήνας που μπορούν να βρουν τροφή.

Τροφή επι του προκειμένου τα κοτσύφια τα οποία δεν είναι σαν τα χελιδόνια που τρέφονται με μύγες, βρίσκουν στο έδαφος και μάλιστα εκεί που είναι κάπως υγρό, ήτοι ποτισμένο. Δεν αρκεί όμως να είναι ποτισμένο το έδαφος, πρέπει να είναι και σε κατάσταση να μπορεί να έχει σκουλήκια, να μην είναι ρυπασμένο δηλαδή με διάφορα τοξικά και επικινδυνα υλικά και να μην είναι γεμάτο σκουπίδια και βρωμιές.

Στην περίπτωση λοιπόν, τα νεράτζια είναι ένας καρπός εν αφθονία στην πόλη αλλά κανένας δεν τους δίνει σημασία είτε αυτά κρέμονται στα κλαδιά είτε είναι πεσμένα στο έδαφος όπως αυτό τον καιρό για παράδειγμα που οι νερατζιές έχουν δέσει τον καινούργιο καρπό. Πέφτουν λοιπόν και κανένας δεν τα μαζεύει, ειδικά όταν πρόκειται για παρατημένα πάρκα και αφήνονται εκεί να σαπίσουν δημιουργώντας έτσι με τα υλικά της αποσύνθεσής τους ένα περιβάλλον όπου μπορούν εύκολα να αναπτυχθούν συγκεντρώσεις υγιών σκουληκιών.

Στα πεσμένα λοιπόν νεράτζια πηγαίνουν τα κοτσύφια και βρίσκουν τροφή  γιατί από ένστικτο φαίνεται πως γνωρίζουν αυτή τη διαδικασία της αποσύνθεσης και δεν δίνουν καθόλου σημασία, όπως ο θηλυκός κότσυφας της φωτογραφίας που είδα χθες στον κάπως περιποιημένο πλέον πιο παλιό και ωραίο πεζόδρομο της Τοσίτσα (ανάμεσα Πολυτεχνείο και Μουσείο) να παίρνει το μεσημεριάτικο γεύμα του, σε κανέναν δίπλα του...

ΑΘΗΝΑ, 30052014

Ο ΦΛΕΒΑΡΗΣ ΤΩΝ ΚΟΤΣΥΦΙΩΝ

Προχωρούμε στο Φλεβάρη, ένα μήνα που αγαπώ ιδιαίτερα, όχι τόσο για το κρύο του και τα μασκαρέματα των Απόκρεω, αλλά για τη διάθεση που δείχνει αόρατα η φύση να ξυπνήσει αλλά κυρίως για τη διαφάνεια που έχει το δάσος και μπορείς να διακρίνεις στο σταχτί, χωρίς φύλλα σώμα του, άπειρες λεπτομέρειες και σημάδια που άφησαν οι άνθρωποι στο πέρασμά τους. 

Ανάμεσα σε αυτά που μου αρέσει να βλέπω στο διάφανο δάσος, είναι τα πετάγματα των πουλιών και πιο πολύ των κοτσυφιών. Μου αρέσουν γιατί τούτα τα πουλιά είναι οι πραγματικοί πρίγκηπες του πτερωτού κόσμου και όσα απ’ αυτά ζουν στις πόλεις δεν πετάνε πάνω από τα σκουπίδια όπως τα περιστέρια ή τα σπουργίτια να ψάξουν την τροφή τους. Μπορεί να πεινάνε αλλά ποτέ δεν τα έχω δει, ούτε στην πόλη αλλά ούτε και στο ύπαιθρο να ψάχνουν τροφή στους σκουπιδότοπους και στα βρωμόνερα αλλά αρκούνται με ότι βρίσκουν στα κλαριά και δίπλα στα τρεχούμενα νερά. Χώρια δε που όλες οι κινήσεις τους, από το γρασίδι και το χώμα ως την κορυφή του δέντρου, είναι τόσο διακριτικές, τόσο μετρημένες, αληθινά αριστοκρατικές.

Ένας λόγος λοιπόν που μου αρέσει ο Φλέβάρης είναι ότι μπορώ να παρακολουθώ μέσα από τα γυμνά κλαριά των δέντρων και των θάμνων χωρίς κανένα εμπόδιο τις κινήσεις αυτού του μοναδικού πουλιού, τόσο στην πόλη όσο και στην ύπαιθρο. Ο άλλος λόγος είναι ότι ο μόνος μήνας του χρόνου που δεν λαχταρώ να βγω, όχι μόνο από την Αθήνα, αλλά ούτε καν από το σπίτι γιατί με αποθαρρύνουν οι δυσκολίες του χειμώνα στα ταξίδια κι έτσι κάθομαι και κάνω καμιά δουλειά της προκοπής χωρίς να έχω το νού μου στο ξεπόρτισμα…

ΑΘΗΝΑ, 03022014

ΜΙΑ ΦΩΛΙΑ ΜΕ ΤΕΣΣΕΡΑ ΚΟΤΣΥΦΙΑ

-->

Δεν τη μαρτυράμε λένε όσοι γνωρίζουν έστω και λίγο σοβαρά τη φύση όταν βρούμε μια φωλιά από πουλιά στη φωτιά, στο νερό και στο γάλα γιατί είναι σίγουρο πως αυτή δεν θα μείνει και πολύ καιρό ζωντανή…

Και δεν το κάνουμε αυτό γιατί μπορεί η φωτιά που θα ξεσπάσει σε κάποιο μέρος να «περπατήσει» μέχρι το θάμνο που την έχουν χτισμένη τα πουλιά και θα την κάψει, το ίδιο δε να κάνει και το νερό που μπορεί να τη διαλύσει με μια δυνατή μπόρα. Στο γάλα τώρα δεν την μαρτυράμε γιατί αυτό θα την πει στο φίδι που αν δεν γνωρίζετε, του αρέσει πολύ και πολλές φορές όταν είμαστε στα μαντριά το βρίσκουμε να χώνει το κεφάλι μέσα στα δοχεία που αρμέγουν οι τσοπαναραίοι, γιατί αυτό θα πάει και θα καταπιεί τα πουλάκια.

Ασφαλώς και το τρίπτυχο που προαναφέραμε απηχεί μια σειρά αποτρεπτικών συμβουλών που στόχευαν κάποτε να προφυλάξουν τις φωλιές από τους πιτσιρικάδες κάθε χωριού που το είχαν ως χόμπι να ψάχνουν τέτοιο καιρό στους θάμνους και στα δέντρα για να βρουν φωλιές από τις οποίες έπαιρναν τα πουλιά, άλλα να τα μεγαλώσουν άμα ήταν μελωδικά στα κλουβιά ή ακόμα να τα βάλουν και στο τηγάνι. Μην απορείτε ούτε να νιώθετε αηδία. Ήταν κι αυτό μέρος της παιδικής ζωής στην ύπαιθρο και όποιος κατάφερνε να ανακαλύψει πολλές φωλιές απολάμβανε ιδιαίτερης αναγνώρισης από τους άλλους ομηλίκους του.

Αυτά βεβαίως και συνέβαιναν μέχρι πριν από λίγα χρόνια που τα χωριά ήταν ακόμη γεμάτα από παιδιά αλλά σήμερα εκτός ελαχίστων ανθρώπων που εργάζονται στην ύπαιθρο, κτηνοτρόφοι, ξυλοκόποι, μελισσοκόμοι κ.ά. κανένας άλλος δεν ασχολείται με τις φωλιές. Επόμενο θα ήταν να έχει γεμίσει ο τόπος από φωλιές και πουλιά αλλά δυστυχώς τα πράγματα στην περίπτωση είναι αντιστρόφως ανάλογα καθώς παρατηρείται μια εκπληκτική μείωση των πληθυσμών τους που οφείλεται κυρίως στην εγκατάλειψη των καλλιεργειών  που έχει σαν συνέπεια τη δυσκολία στην εύρεση τροφής.

Εξηγούμαι πως τα γνώριζα όλα αυτά αλλά παρακάλεσα  προχθές ένα φίλο που μου είπε πως ήξερε που ήταν μια φωλιά από κοτσύφια στο ρέμα κάτω από τη Βίνιανη της Ευρυτανίας, να πάμε να τη δούμε.  Από περιέργεια οπωσδήποτε γιατί είχα να δω από τα παιδικά μου χρόνια αλλά κυρίως να βγάλω μια σειρά φωτογραφίες που θέλω για ένα κείμενο που ετοιμάζω για τη της ελληνικής υπαίθρου και τους ανθρώπους της

Η φωλιά των κοτσυφιών που πήγαμε ήταν χτισμένη ανάμεσα στα πυκνά βλαστάρια ενός κομμένου δέντρου και ήταν τόσο καλά κρυμμένη που δεν φαίνονταν από πουθενά. 

Έτσι είναι φτιαγμένες όλες και μόνο μια κίνηση από τα μεγάλα πουλιά ή μια φωνούλα από τα μικρά που έχει μέσα της μπορεί να τις προδόσει. Έτσι και έγινε καθώς μόλις ο κότσυφας μας πήρε είδηση να πλησιάζουμε πέταξε βιαστικά προς σε ένα κοντινό κλαρί και κούρνιασε εκεί και μας έβλεπε αθέατος και γεμάτος τρόμο αφήνοντας τη φωλιά στη διάθεσή μας. Το ίδιο κάνει λένε και στην περίπτωση που μέσα στη φωλιά μπει κανένα φίδι ή την ανακαλύψει κάποιο αρπακτικό. Μπορεί βέβαια να επιτεθεί με το ράμφος του στον εισβολέα αλλά ποτέ δεν καταφέρνει να τον αποτρέψει από το σκοπό του και έτσι αποχωρεί αποδεχόμενος το νόμο του δάσους περί του ισχυρότερου που εκφράζει εκείνη τη στιγμή με το ένστικτό του το πεινασμένο φίδι.

Εμείς προσπαθήσαμε να αφήσουμε τα λιγότερα ίχνη στο πέρασμά μας και μη νομίσει ο τρομαγμένος κότσυφας – το διαπιστώσαμε ότι ήταν αρσενικός από την κατακίτρινη μύτη του- πως χαλάσαμε τη φωλιά και να επιστρέψει να συνεχίσει τη φροντίδα στα τέσσερα πεταρούδια που είδαμε στριμωγμένα το ένα δίπλα στο άλλο και τα οποία αμφιβάλλω αν μας πήραν είδηση ότι ήμασταν εκεί. Μείναμε πάνω από τη φωλιά όσο χρόνο απαιτούν να γίνουν τρία κλικ και αποχωρήσαμε προσεκτικά κοιτώντας γύρω μας να δούμε αν μας βλέπει ο κότσυφας να τον ευχαριστήσουμε, να του ζητήσουμε συγνώμη για την αδιακρισία και να του δείξουμε πως φεύγουμε από τη φωλιά με άδεια χέρια.

Ήταν σε ένα κλαρί απέναντι και έδειχνε ήρεμος αφού μας έβλεπε με το ένα μάτι να φεύγουμε με άδεια χέρια και με το άλλο μετρούσε τα πουλάκια στη φωλιά…

ΑΝΑΤΟΛΙΚΗ ΦΡΑΓΚΙΣΤΑ, 23062017