Τετάρτη 13 Μαΐου 2015

ΕΞΗΝΤΑ ΧΡΟΝΙΑ ΤΗΣ ΑΡΓΙΘΕΑΤΙΚΗΣ «ΕΣΤΙΑΣ»

Από αριστερά, Θεοδόσης Μακρυγιάννης, Βασίλης Ποζιός, Κωστής Τσιάκαλος, Λάμπρος Πολύζος, Αλέκος Κόφφας, Λάμπρος Μακρυγιάννης, Δημήτρης Γρίβας.
Αργιθεάτες, Καρδιτσιώτες, Θεσσαλοί και πολλοί φίλοι της Αργιθέας και των Αγράφων γιορτάσαμε προχθές, Τετάρτη 6 Μαίου, στην αίθουσα της ΕΣΗΕΑ τη παρουσίαση της έκδοσης του Συλλόγου Αργιθεατών «Η Εστία» με τίτλο «ΕΝΩΣΗ ΑΡΓΙΘΕΑΤΩΝ ΘΕΣΣΑΛΩΝ Η ΕΣΤΙΑ – 1953 – 2013 60 ΧΡΟΝΙΑ ΔΡΑΣΗ» το οποίο έγραψε ο πρώην πρόεδρος του Συλλόγου Θεοδόσης Μακρυγιάννης.
Ο συγγραφέας Θεοδόσης Μακρυγιάννης με τον Βασίλη Ποζιό.
Στο 380 σελίδων βιβλίο, για πρώτη φορά παρουσιάζεται δημόσια και συγκροτημένα η εξηντάχρονη ιστορία του Συλλόγου Αργιθεατών. Μια ιστορία πλούσια, αλλά άγνωστη στο ευρύ Αργιθεάτικο κοινό, που έρχεται να διαψεύσει την άποψη ότι ο Σύλλογος, όλα τα χρόνια ασχολήθηκε, κυρίως, με συνεστιάσεις, χορούς και εκδρομές και παρεμπιπτόντως με τα προβλήματα της Αργιθέας. Η άποψη αυτή είναι, απολύτως, λαθεμένη και οι αναγνώστες του βιβλίου θα έχουν την ευκαιρία να διαπιστώσουν ότι δεν υπήρξε πρόβλημα της Αργιθέας με το οποίο δεν ασχολήθηκαν τα εκάστοτε Διοικητικά Συμβούλια και δεν προώθησαν την επίλυσή του.
Ο Βλάσης Καϊμακάμης, από τα ιστορικά μέλη του Συλλόγου και τέως πρόεδρος με τον νυν πρόεδρο του Συλλόγου Θανάση Καραγεώργο. 





Για το βιβλίο μίλησαν οι Αλέκος Κόφφας, Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου, Βασίλης. Θ. Ποζιός, Φιλόλογος Καθηγητής και τα μέλη της Συντακτικής Επιτροπής του ΑΡΓΙΘΕΑΤΙΚΟΥ ΑΓΩΝΑ, Δημήτρης Π. Γρίβας, Φιλόλογος-Ιστορικός, Λάμπρος Ν. Μακρυγιάννης, Δικηγόρος και Κωστής Τσιάκαλος, Δημοσιογράφος –Λογοτέχνης. Το συντονισμό είχε ο δημοσιογράφος Λάμπρος Πολύζος ενώ χαιρετισμό απηύθυναν ο Πρόεδρος του Συλλόγου Θανάσης Καραγεώργος και ο δημοσιογράφος κι ο υπογράφων ως φίλος της Αργιθέας.
ΑΘΗΝΑ, 13052015

ΜΙΑ ΩΡΑΙΑ ΕΙΚΟΝΑ ΠΟΥ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΑΘΩΑ

ΕΝΤΥΠΩΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΛΛΗΝΙΚΗ ΥΠΑΙΘΡΟ



Προκαλεί εντύπωση και συζητιέται έντονα σε πολλά ημιορεινά χωριά, η έκρηξη που παρατηρείται τα τελευταία χρόνια στην ανθοφορία των κουτσουπιών στις εξοχές και κυρίως στα παρατημένα χωράφια. Είναι δε τόσο έντονη αυτή η ανθοφορία που ολόκληρες περιοχές τις τελευταίες ημέρες του Απρίλη είναι τυλιγμένες μέσα στο μοβ χρώμα ενώ πυκνή παρατηρείται και σε κάποιες συστάδες και η λευκή ανθοφορία των μέλεγων.



Τούτα τα δέντρα υπάρχουν σε όλα τα δάση αλλά συνήθως περνούν απαρατήρητα καθώς επικαλύπτονται από άλλα μεγαλύτερα, πιο πληθωρικά και χάνονται στη σκιά τους. Έτσι μόνο την άνοιξη ξεχωρίζουν από την έντονη ανθοφορία τους ή το φθινόπωρο όταν τα φύλλα τους παίρνουν ένα πολύ ωραίο κιτρινοκαφέ χρώμα. Αυτά είναι που δίνουν και τις καλύτερες αποχρώσεις στα δάση της ημιορεινής ζώνης τον Οκτώβρη και τον Νοέμβρη.



Το γεγονός τώρα ότι είναι πιο έντονη και ζωντανή η ανθοφορία τους, οφείλεται λένε όσοι παρακολουθούν με πραγματικό ενδιαφέρον τα τεκταινόμενα στη φύση στο ότι έχουν εντελώς εγκαταλειφθεί μεγάλες εκτάσεις της ημιορεινής υπαίθρου όχι μόνο από την γεωργία αλλά και από την κτηνοτροφία, ιδιαίτερα από την αιγοτροφία που ήταν και ο κύριος εχθρός όχι μόνο αυτών των δέντρων αλλά και κάθε άλλου που τολμούσε να βγάλει ένα φυλλαράκι στην άκρη των χωραφιών. Ακόμη, ένας λόγος που πλημμύρισαν κουτσουπιές και μέλεγους οι εξοχές είναι γιατί περιορίστηκε και η παρέμβαση από τους ανθρώπους οι οποίοι χρησιμοποιούσαν τα νεαρά κλαριά τους, ιδιαίτερα των μέλεγων για πλήθος κατασκευές και κυρίως να τα πλέκουν με λάσπη και άχυρο τοίχους στα καλύβια και τα μαντριά ή τα χρησιμοποιούσαν για κλάρες στις καλλιέργειες των φασολιών ή και για φράχτες στους κήπους.




Τέτοιος λόγος για φράχτες δεν υφίσταται πλέον γιατί συνέπεια της εγκατάλειψης είναι και η αδιαφορία των νοικοκυραίων για τα χωράφια τους κι έτσι κανείς δεν απειλεί τους μέλεγους ενώ από την άλλη, οι απαγορεύσεις των δασικών υπηρεσιών εντείνουν το ζήτημα και το αποτέλεσμα είναι να έχει γίνει όλη η ύπαιθρος χώρα μια μάζα ποικίλης δασικής ύλης η οποία κατά τους καλοκαιρινούς μήνες μπορεί να προκαλέσει και μια οδυνηρή πυρκαγιά. Στην περίπτωση, θα ξεχαστεί η ωραία εικόνα που παρουσιάζεται την άνοιξη με την ανθοφορία και στη θέση της θα πάρει ένα σκηνικό στάχτης και καμένου τοπίου.



ΣΗΜΕΙΩΣΗ: Οι φωτογραφίες με τις κουτσουπιές προέρχονται από τις εξοχές του χωριού Αμάραντος Ιτάμου και Ραχούλα Καρδίτσας ενώ η καλύβα με το πλέγμα από λούρες μέλεγου και λάσπη με άχυρα στη θέση Λιβάδια του Αμαράντου είναι φτιαγμένο από τον Μιχάλη Καπνογιάννη, πριν από 70 χρόνια.

- Το κείμενο και οι φωτογραφίες δημοσιεύτηκαν στις 13 Μαίου 2015 στο ένθετο περιοδικό της εφημερίδας "Εθνος" για το κυνήγι. 


Τρίτη 12 Μαΐου 2015

ΟΙ ΠΕΛΑΡΓΟΙ ΣΤΟ ΝΕΟΧΩΡΑΚΙ ΤΥΜΦΡΗΣΤΟΥ

Καλησπέρα σας από τη μικρή πατρίδα όπου ο καιρός σήμερα με τις δροσούλες ήταν εξαιρετικά ευνοϊκός για τις καλλιέργειες αλλά η ζέστη που έρχεται μάλλον θα δημιουργήσει προβλήματα στα καινούργια φυτά των κήπων…

Η αποψινή καλησπέρα μας, από τον ουρανό της μικρής πατρίδας όπου τη λήξη της ημέρας σχολιάζει γλυκά η σκιά ενός πελαργού πάνω τη φωλιά τους στο Νεοχωράκι Αγίου Γεωργίου Τυμφρηστού, απέναντι από το βενζιτζανάδικο του Γκίκα. Πιστοί στον τόπο οι πελαργοί ήρθαν κι εφέτος να ομορφήνουν την κοιλάδα του Σπερχειού και να αυξήσουν το είδος τους αλλά ακόμη δεν έχουμε δει πόσα πελαργόπουλα θα βγάλει τούτη η ωραία φωλιά…

ΜΕΓΑΛΗ ΚΑΨΗ, 14052015



Δευτέρα 11 Μαΐου 2015

ΟΙ ΚΟΥΤΣΟΥΠΙΕΣ ΧΡΩΜΑΤΙΖΟΥΝ ΤΟΝ ΜΑΗ

Μια έκτακτη ανθισμένη καλησπέρα από τις πλαγιές του Τυμφρηστού όπου ο Μάης μας πάει καλά αφού έριξε μια βροχούλα κι έτσι θα πάρουν μπροστά οι καλλιέργειες αλλά από την άλλη, το δίκτυο μάλλον θέλει ευχέλαιο η κανένα προσκύνημα σε κανένα σκήνωμα να κουνηθεί λίγο και να έχουμε γραμμή επικοινωνίας με τον κόσμο…

Ήταν όντως η πιο οργιαστική ανθοφορία των κουτσουπιών φέτος στο χωριό μου, τη Μεγάλη Κάψη Φθιώτιδας και το γεγονός μεταξύ άλλων οφείλεται και στην εγκατάλειψη κάθε αγροτικής δραστηριότητας στα μικροχώραφα γύρω και στις εξοχές του χωριού - θέμα πολύ σοβαρό και το οποίο σύντομα θα μας απασχολήσει. Προς το παρόν όμως ας απολαύσουμε μια ολάνθιστη γωνιά από τις εξοχές του χωριού, στο παρατημένο χωράφι του Βασιλάρα (Βασίλη Ποντικόπουλου) δίπλα από τον παλιό δρόμο στα Παυλέϊκα όπου μετά από συγκρίσεις με πολλά άλλα σημεία, εκεί οι κουτσουπιές δημιουργούσαν ένα αληθινά ανθισμένο δάσος που πνίγει την αχυρώνα που έφτιαξε κάποτε ο Παντελής Δεδούσης και σήμερα στεγάζει ο Γιάννης Τσιρώνης το κοπάδι του. (Με την ανθοφορία των κουτσουπιών στο χωριό μου και στα Άγραφα θα έχουμε αύριο συνέχεια). 

ΜΕΓΑΛΗ ΚΑΨΗ, 11052015

Σάββατο 9 Μαΐου 2015

ΣΕΛΙΔΕΣ ΙΣΤΟΡΙΑΣ ΑΠΟ ΤΗ ΜΗΛΟ

Ο Γιάννης Αντ. Μάλλης (1909) από τους πιο ηλικιωμένους στη Μήλο και στις Κυκλάδες που θυμάται την αποχώρηση, σαν σήμερα πριν από 70 χρόνια από το νησί των Γερμανών κατακτητών. 

Το γιατί δεν γιορτάζουμε μαζί με τον υπόλοιπο κόσμο τη νίκη κατά του ναζισμού, σήμερα 9η Μαίου 2015, που συμπληρώνονται ακριβώς 72 χρόνια από την πτώση του Βερολίνου το 1945, ασφαλώς και αποτελεί μια ελληνική πρωτοτυπία και σίγουρα υπάρχουν κάποιοι λόγοι οι οποίοι όμως δεν είναι του παρόντος να συζητηθούν…

Μαζί με την μεγάλη αυτή επέτειο, οι περισσότεροι λησμονούμε και μια άλλη μικρότερη αλλά ιδιαίτερης σημασίας για τη Μήλο από την οποία οι Γερμανοί κατακτητές αποχώρησαν ακριβώς την ημέρα που έπεσε το Βερολίνο. Γι’ αυτό η ιστορία έχει δώσει ορισμένες απαντήσεις που σχετίζονται με τη σημασία που είχε αυτό το νησί των Κυκλάδων για τους Γερμανούς αλλά και τους Άγγλους συμμάχους, οι οποίοι φρόντισαν για την ασφαλή μεταφορά τους στην ελεύθερη Ελλάδα και την προώθηση κατόπιν στην πατρίδα τους.  

Ο Αντώνης Μάλλης με τον πατέρα του Γιάννη Μάλλη και την Έλενα Χαλκουτσάκη στο σπίτι τους στον Τριοβάσαλο. Ο Γιάννης Μάλλης (1919) κρατάει μια φωτογραφία από την εποχή που υπηρέτησε ως εύζωνας.

Τι τα λέω τώρα αυτά και πως συνδυάζω την πτώση του Βερολίνου και κατά συνέπεια και του Γ’ Ράιχ και την αποχώρηση των Γερμανών από τη Μήλο; Απλά επειδή τον τελευταίο καιρό ασχολούμαι μαζί με την Έλενα Χαλκουτσάκη για την επανέκδοση και τη μετάφρασή του στα αγγλικά του ενδιαφέροντος βιβλίου «Η Μήλος στην Κατοχή» που έγραψε πριν από 30 χρόνια ο πατέρας της, αξιωματικός του ελληνικού στρατού Γιάννης Χαλκουτσάκης και αναζητήσαμε στη Μήλο ανθρώπους που έζησαν την περίοδο της γερμανικής κατοχής της και συμμετείχαν μαζί με άλλους Μηλιούς και ξένους στις αντιστασιακές οργανώσεις. 

Ανάμεσα σε αυτούς λοιπόν είναι και ο αιωνόβιος, αειθαλής Γιάννης Αντωνίου Μάλλης ο οποίος παρά τα χρόνια που του βαραίνουν την μνήμη του μας αφηγήθηκε πολλά και ενδιαφέροντα τόσο από αυτή την περίοδο όσο και για τη ζωή στη Μήλο πριν από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο αλλά και κατόπιν. Με τα στοιχεία αυτά θα συμπληρωθεί η έκδοση καθώς όσο απομακρυνόμαστε από αυτή την εποχή και τις αλλαγές που σημειώνονται στο τοπίο της Μήλου κρίνονται απαραίτητα για να θυμηθούν οι παλαιότεροι αλλά κυρίως για να έχουν οι νεότεροι μια πληρέστερη άποψη για τα πράγματα εκείνης της περιόδου και να γνωρίσουν τα «μνημεία» της γερμανικής κατοχής που ακόμη υπάρχουν σε πολλά σημεία του νησιού και αποτελούν και αξιοθέατα…

Με τον αιωνόβιο αειθαλή Μηλιο, Γιάννη Αντ. Μάλλη στην αυλή του σπιτιού του στον Τριοβάσαλο όπου μιλήσαμε για την περίοδο της γερμανικής κατοχής στη Μήλο.
Με αφορμή λοιπόν την 72 επέτειο της νίκης κατά του ναζισμού σε όλο τον κόσμο, εμείς θυμόμαστε τον κυρ Γιάννη Αντ. Μάλλη και τον ευχαριστούμε για τις πληροφορίες και τη συγκίνηση που μας έδωσε να μιλήσουμε με ένα ζωντανό θρύλο της ζωής και της αντίστασης στο Αιγαίο και στην Μήλο…


ΥΓ. Ο Γιάννης Αντ. Μάλλης ο οποίος εργάστηκε όλα τα χρόνια του στα ορυχεία και τα λατομεία της Μήλου ζει χωρίς την κυρά του σήμερα στον Τριοβάσαλο. Ο γιος του Αντώνης περνάει αρκετές ώρες μαζί του ενώ τον φροντίζει μια συμπαθέστατη γυναίκα από τη Ρωσία. 


ΜΗΛΟΣ, 09052015

Σάββατο 2 Μαΐου 2015

ΠΡΩΤΟΜΑΓΙΑ ΣΤΙΣ ΠΛΑΓΙΕΣ ΤΟΥ ΒΕΛΟΥΧΙΟΥ



Όσοι γεννηθήκαμε και μεγαλώσαμε στις πλαγιές του Τυμφρηστού (Βελούχι) η ζωή μας ήταν όπως όλων των ανθρώπων στη μεταπολεμική Ελλάδα · διαρκής αγώνας στα χωράφια, στα κοπάδια, στα δάση που τις περισσότερες φορές απέβαινε μάταιος και αυτός ήταν και ο λόγος που κάποιοι αναγκαστήκαμε να φύγουμε μακριά να προκόψουμε και τώρα που το αντίκρισμα της προκοπής αποδείχθηκε (με ευθύνη όλων μας βεβαίως) σχεδόν κάλπικο, ανακαλύπτουμε πάλι με τις ρίζες και αναζητούμε διεξόδους επιβίωσης στη γενέτειρα…



Χρειάστηκε να κάνω αυτή τη μικρή εισαγωγή γιατί το θέμα, «η πρωτομαγιά στο Βελούχι», είναι κάτι που εξελίχθηκε σε θεσμό τα τελευταία χρόνια και να είμαστε ακριβείς, μετά την διάνοιξη των δρόμων στις πλαγιές του Τυμφρηστού και βεβαίως την εκπληκτική αύξηση των αυτοκινήτων  τις τελευταίες δεκαετίες στην περιοχή – όπως εξάλλου και σε ολόκληρη την Ελλάδα κι έτσι η εκδρομή σε κάποια ιδιαίτερα μέρη ήταν πιο εύκολη για όλους. Η ευμάρεια δε που επικράτησε στις προηγούμενες δεκαετίες υπαγόρευε και πολλά ταξίδια αλλά και εκδρομές σε ιδιαίτερα μέρη γιατί συνέβαλλαν όχι τόσο στην αναψυχή αλλά στην συμπλήρωση του status της μεταπολίτευσης και η νέα δυναμική αγορά του τουρισμού. 





Στην αρχή, ήταν λίγοι εκείνοι που πήγαιναν στους Αγίους Αποστόλους, τον ωραίο αυχένα στα σύνορα Ευρυτανίας – Φθιώτιδας όπου και η παλιά εκκλησία των Αγίων Αποστόλων, να υποδεχτούν τον Μάη αλλά σιγά - σιγά καθιερώθηκε και σήμερα, αν είναι καλή η ημέρα πολύς κόσμος πάει εκεί και ως είναι φυσικό κουβαλάνε μαζί τα φαγητά τους και όσοι μπορούν και τις ψησταριές τους για να πάρει ο καθαρός αέρας και μια ανάσα τσίκνας. Ορισμένοι δε από τους εκδρομείς, εκτός του Μάη, πιάνουν και την ευκαιρία να τσαλαπατήσουν με τα τετρακίνητα αυτοκίνητά τους και τα λιβάδια με τα δακράκια και μάλιστα καμαρώνουν για τις επιδόσεις των οχημάτων τους. Ευτυχώς είναι λίγοι αυτοί αλλά όπως και να έχει, τη ζημιά την κάνουν και οι ροδιές τους διακρίνονται για καιρό.



Η έξοδος αυτή των συντοτοπιτών από την Ευρυτανία και από τη Φθιώτιδα έχει και ένα άλλο στόχο, το μάζεμα των δακρακιών. Έτσι ονομάζονται τα υπέροχα κίτρινα λουλούδια (ηράνθεμα στο επιστημονικό τους που μόλις υποχωρήσει λίγο το χιόνι από τις πλαγιές του Βελουχιού και ιδιαίτερα στο Πικροβούνι, πλημμυρίζουν τον τόπο και γεμίζουν τον αέρα με το υπέροχο άρωμά τους και το αεράκι το μεταφέρει χιλιόμετρα μακριά. Πηγαίναμε και παλιότερα να μαζέψουμε δακράκια στο Πικροβούνι, ιδιαίτερα όταν ήταν κάπως αργά το Πάσχα και με αυτά τα κορίτσια (όταν είχαν κορίτσια τα χωριά) έφτιαχναν ωραία στεφάνια για τον επιτάφιο. Ανεβαίναμε με τα πόδια τότε το βουνό, συνήθως τη Μεγάλη Πέμπτη, και γυρίζαμε με αγκαλιές από δακράκια και με αυτά στολίζαμε και τα ταπεινά σπίτια μας.



Εν πάσει περιπτώσει, τα δακράκια είναι η αφορμή να πηγαίνουν οι συντοπίτες μου στους Αγίους Αποστόλους, να απολαμβάνουν οι περισσότεροι την ωραία διαδρομή που είναι σαν μπαλκόνι απ’ όπου μπορούν να αγναντέψουν τα βουνά της Ρούμελης στα νότια, τον κάμπο της Λαμίας και τον Σπερχειό ανατολικά και προς το βορά τα Άγραφα. Όλοι δε ξεχύνονται στα λιβάδια και μαζεύουν αγκαλιές δακράκια και όσα να μαζέψουν, ο τόπος δείχνει πάλι γεμάτος από αυτά τα ευωδιαστά λουλούδια και φτιάχνουν ωραία στεφάνια. Σημειώνουμε πως και χωρίς δακράκια, η περιοχή είναι πανέμορφη και συνιστάται μια εκδρομή εκεί οποιαδήποτε στιγμή του χρόνου με αυτοκίνητο ή καλύτερα με τα πόδια…

ΜΕΓΑΛΗ ΚΑΨΗ, 01052015

Παρασκευή 1 Μαΐου 2015

ΟΙ ΠΕΛΑΡΓΟΙ ΣΤΟΝ ΑΝΟΙΞΙΑΤΙΚΟ ΟΥΡΑΝΟ



Το θέλει η μέρα σήμερα να τρέχουν άλλοι στις ανθισμένες εξοχές να πιάσουν τον Μάη και άλλοι στις εργατικές συγκεντρώσεις στις πόλεις να φωνάξουν να διαδηλώσουν τα δίκαια των εργαζομένων. Εμείς εδώ πάνω στη μικρή πατρίδα, μέσα στην εξοχή είμαστε ενώ για συγκέντρωση, ούτε για μια παρτίδα πρέφας δεν φτάνουμε αν μετρηθούμε. Γι’ αυτό και μπορούμε με τις ώρες να καθόμαστε να παρακολουθούμε την κίνηση των πελαργών ψηλά στις φωλιές τους που ήδη ετοιμάζονται να υποδεχτούν τους πρώτους νεοσσούς στις κοινότητές τους. 

ΜΕΓΑΛΗ ΚΑΨΗ ΦΘΙΩΤΙΔΑΣ, 01052015