ΤΟ ΠΑΛΙΟ ΕΙΚΟΝΙΣΜΑ ΣΤΗ ΧΩΡΣΗ

Βρέχει από χθες στη μικρή πατρίδα, μια βροχή ευλογία που ρουφάει αμέσως η διψασμένη επί μήνες γη και μουσκεύει τα ξερά φύλλα που είναι σωρός κάτω από τις καρυδιές και τις καστανιές. Ανάμεσά τους και λίγοι καρποί ακόμα που με προκαλούν να τους μαζέψω αλλά σκέφτομαι πως αυτούς τους έχουν ανάγκη ένα σωρό πλάσματα που μοιράζονται τον τόπο με τους ελάχιστους συγχωριανούς που μένουν και ξεχειμωνιάζουν στη Μεγάλη Κάψη.

Έτσι τα παράτησα και σε ένα διάλειμμα της βροχούλας έκανα μια μικρή βόλτα προς τη Χώρση*, το μεγάλο αλώνι του χωριού από τον παλιό δρόμο που κανένας δεν πατάει πλέον να δω το χωριό από ένα σημείο που μου αρέσει πολύ - από το παλιό εικόνισμα με τα μωσαϊκά που μου θυμίζει τα χρόνια προς τα τέλη της δεκαετίας του ’50 που άνοιξαν καινούργιο δρόμο που να περνάει από τη μέση του χωριού. Πάντα πηγαίνω εκεί όταν βρίσκομαι στο χωριό και πάντα εκεί μου έρχονταν ιδέες για κάτι που ετοιμάζω, αλλά σπάνια έβλεπα κανέναν συγχωριανό να περνάει με τα πόδια από εκεί γιατί στις εξοχές κάτω από το χωριό δεν πάει πλέον κανένας, αφού δεν καλλιεργείται απολύτως τίποτα και σε κάνα δυο μαντριά οι νοικοκυραίοι πηγαινοέρχονται με αυτοκίνητο. Σήμερα όμως είδα να βαδίζουν στο παλιό δρόμο όπως τα περασμένα χρόνια, γυρνώντας από ένα καινούργιο μαντρί όπως έμαθα, τρεις χωριανοί που δεν αντιλήφθηκαν την παρουσία μου και μου φάνηκε πως ξανάζησα μια στιγμή από τα πρώτα – πρώτα παιδικά μου χρόνια στο χωριό, όταν στο μπροστά από το εικόνισμα περνούσαν καθημερινά πάνω από 200 άνθρωποι να πάνε στα χωράφια τους  και στα κοπάδια τους και όλοι είχαν το νου τους και φρόντιζαν να μην μείνει το καντηλάκι του σβηστό ούτε μια νύχτα, χειμώνα και καλοκαίρι.  

Σήμερα που μαζί με όλα τα επουράνια σώματα των αγγέλων γιορτάζει η μάνα Αγγελική (Κούλα) και η κόρη Άρτεμη (και Αγγελική) είπα όσο είμαι στο χωριό να το φροντίζω για να βλέπουν οι ίσκιοι των όλων όσων πέρασαν κάποτε από τη Χώρση, φεύγοντας ή ερχόμενοι στο χωριό για χαρές, λύπες και όλα τα ανθρώπινα που κουβαλάμε στις πλάτες μας…  

(*) Χώρση, από χώριση γιατί εκεί χωρίζουν οι δρόμοι.

ΜΕΓΑΛΗ ΚΑΨΗ, 08112019. 

ΟΙ ΚΑΙΡΟΣ ΤΗΣ ΣΠΟΡΑΣ ΚΑΙ ΟΙ ΣΠΟΡΟΙ

Ταξίδεψα σήμερα το πρωί από την Αθήνα στη μικρή πατρίδα και το φως του Νοεμβρίου σε όλη τη διαδρομή μου θύμιζε τα χρόνια που τέτοιες μέρες οργώναμε τα χωράφια στο χωριό να σπείρουμε δημητριακά. Όλοι οι χωριανοί τότε, πάει μισός αιώνας αφότου γίνονταν αυτά και ξαφνικά μια χρονιά στις αρχές της δεκαετίας του ’70 σταμάτησαν όλοι σαν να ήταν συνεννοημένοι και είμαστε και ελάχιστοι όσοι θυμόμαστε όχι το όργωμα αλλά και που ήταν τα χωράφια αφού όλα τα έχει καταπιεί το δάσος και το Δασαρχείο ισχυρίζεται πως είναι πια στη δικαιοδοσία του και όχι στη διάθεση του νοικοκύρη γιατί γέμισαν αγριόδεντρα.

Την εντύπωση αυτή του οργώματος ενίσχυαν και τα οργωμένα χωράφια που είδα στη Βοιωτία και λίγα στον κάμπο της Λαμίας και επρόκειτο για βαμβακοχώραφα καθώς η καλλιέργεια σιτηρών σε αυτές τις περιοχές έχει σταματήσει καθότι ασύμφορη. Πάντως όπως φαίνεται και φαντάζομαι πως συμφωνούν όσοι ακόμα διατηρούν μια αγαπητική σχέση με τη γη, τούτος ο Νοέμβριος είναι από τους καλύτερους για τη σπορά των σιτηρών στη Θεσσαλία και αλλαχού καθώς οι  βροχές του Οκτώβρη ήταν ικανοποιητικές και τα διαλείμματα της καλοκαιρίας μεγάλα έτσι ώστε να στεγνώνουν τα χωράφια και η άροση να γίνεται χωρίς προβλήματα. Το μόνο λοιπόν που πρέπει να προσέξει τώρα ο σπορέας είναι η ποιότητα του σπόρου που πάνω του επενδύει τη σοδειά της επόμενης χρονιάς…

Στη φωτογραφία, τα χέρια ενός σπορέα στον Παλαμά Καρδίτσας πριν από 10 χρόνια.

ΜΕΓΑΛΗ ΚΑΨΗ, 03112018

ΤΟ ΠΡΩΤΟ ΧΙΟΝΑΚΙ ΣΤΙΣ ΚΟΡΥΦΕΣ ΤΩΝ ΑΓΡΑΦΩΝ

Φτάσαμε αργά το απόγευμα με το μικρό λεωφορείο του ΚΤΕΛ στα Κέδρα, στην απώτατη προς δυσμάς κοινότητα της Ευρυτανίας και το φως δεν ήταν αρκετό (ούτε ο φακός κατάλληλος) να αποτυπώσουμε το λίγο χιόνι που πασπάλισε σήμερα ο Νοέμβριος τις κορυφές του Κόκκινου Στανού και της Ψηλόραχης. Μετά άρχισε να βρέχει, έπεσε το σκοτάδι κι εμείς καταπιαστήκαμε στο «Διάσελο», δίπλα στη σόμπα του Στέλιου που χωνεύει και νωπά κλαριά από πλατάνια με κάτι μεζέδες από ήμερο θήραμα που αν και είχε και κουδουνάκι όταν βοσκούσε στο Παλαιοκάτουνο, έδωσε μάλλον καλύτερο στόχο στον ρέκτη κυνηγό και κρασοτσιπουρογνωσία. Αύριο τα νεώτερα από τούτη τη μικρή πατρίδα και καλύτερες φωτογραφίες από το εκπληκτικό φθινόπωρο στον Απεράντιο…

ΚΕΔΡΑ ΕΥΡΥΤΑΝΙΑΣ, 27112017

ΕΚΕΙ ΠΟΥ ΓΥΑΛΙΖΕΙ ΛΙΓΟ Η ΘΑΛΑΣΣΑ…

Είναι κάποιες στιγμές· όταν βλέπεις από κάποιο ψηλό κτίριο προς τη θάλασσα και νομίζεις πως ολόκληρη η πόλη ετοιμάζεται να κυλήσει στο Σαρωνικό· να πνιγεί για να γλιτώσει, να πλυθεί από τις αμαρτίες της ή απλά να πάρει το πλοίο να φύγει για ένα νησί, μια ήπειρο. Άλλες φορές πάλι· όταν λάμπει μέσα από ένα κενό σύννεφων σαν καθρέφτης ο Σαρωνικός, νομίζεις πως εκεί πέρα υπάρχει ένα τεράστιο αεροδρόμιο - κοσμοδρόμιο όπου ώρα με την ώρα θα κατέβει ένα σκάφος που θα μας πάρει και θα μας μεταφέρει πολύ μακριά, με πολλαπλάσια από τα φως ταχύτητα, σε κάποιο αστέρι στην άκρη του σύμπαντος. Το ζήτημα όμως είναι αν πρέπει να μας πάρει όλους. Γιατί μαζί , είτε στο βυθό πάμε, είτε στο αστέρι, πάλι τα ίδια θα κάνουμε. Και το χειρότερο; Δεν θα έχει μείνει κανένας πίσω για μαγιά για να γίνει ο νέος κόσμος. (Η φωτογραφία πριν από πέντε χρόνια, στη βεράντα του καφενείου Hondos Center στην πλατεία Αμερικής γι’ αυτό και ο Σαρωνικός φαίνεται σαν μια απαστράπτουσα λωρίδα θάλασσας ανάμεσα στον Πειραιά και την Αίγινα. Από ψηλότερα θα φαίνονταν πλατύτερος και θα δημιουργούσε άλλες σκέψεις).

ΑΘΗΝΑ, 23112017

Η ΒΟΥΛΗ ΣΤΟ ΧΡΥΣΟ ΦΩΣ ΤΟΥ ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ

Ασφαλώς και είναι για ένα ωραίο κτίριο η Βουλή των Ελλήνων και το οποίο φαντάζει πολύ όμορφο στο εξαίσιο αττικό φως του Νοεμβρίου - όταν μάλιστα ο ήλιος πέφτει στη δύση του προς τα βουνά της Πελοποννήσου και φλογίζει με τις τελευταίες του ακτίνες τον αιθέρα της πόλης. Θα ήταν πιο ωραίο και θα το απολαμβάναμε όλοι, αν αυτοί που πέρασαν από εκεί τις τελευταίες δεκαετίες, βουλευτές λέω και λογής παρατρεχάμενοι είχαν στο νου τους και τον κόσμο που τους ψήφισε και δεν κοίταζαν μόνο πως θα βολευτούν αυτοί και λίγοι δικοί τους στις καρέκλες και τους μεγάλους μισθούς. 

Σήμερα σκεφτόμαστε πως και κάποιοι από τους πρωταγωνιστές του αντιμνημονιακού αγώνα 2010 – 2015 που φώναζαν «να καεί, να καεί…» μπήκαν μέσα από την κανονική πόρτα και αναθεώρησαν όπως τους βόλευε, πολλές από τις ωραίες αριστερές ιδέες με τις οποίες παραμύθιασαν τον κόσμο και τους ψήφισε!

ΑΘΗΝΑ, 22112017

ΟΙ ΑΝΩΔΥΝΕΣ ΠΤΩΣΕΙΣ ΤΩΝ ΦΥΛΛΩΝ

Τη νύχτα που μας πέρασε ο αέρας στο χωριό, στο δάσος και στα χωράφια ήταν γεμάτος από μικρούς ανεπαίσθητους θορύβους που έκαναν τα φύλλα που ξεκολλούσαν από τα κλαδιά των φυλλοβόλων δέντρων για να πέσουν στη γη και να γίνουν το λίπασμα της επόμενης χρονιάς. Με το ξημέρωμα, μόνο κάτι μικροπούλια είδαμε στο άδειο τοπίο να παρακολουθούν, με την περίσκεψη που τους επιβάλλει ο ερχομός το χειμώνα, αυτές τις μικρές, αναπόφευκτες, ανώδυνες πτώσεις...

ΑΘΗΝΑ, 01112017

ΔΥΟ ΛΕΥΚΕΣ ΣΤ’ ΑΓΡΑΦΑ ΑΠΟΧΑΙΡΕΤΟΥΝ ΤΟ ΦΘΙΝΟΠΩΡΟ

Ο Ακτήμων σας εύχεται καλό μήνα,

όμορφο, ζεστο και δημιουργικό!

ΜΕΤΡΑΜΕ ΜΕΡΕΣ ΩΣ ΤΑ ΧΡΙΣΤΟΥΓΕΝΝΑ…

Καλημέρα από την πόλη που η βροχή πότισε γερά απόψε τη νύχτα της και θα ξημερώσει με διάθεση χειμωνιάτικη και αν το θέλουμε και εορταστική...

Καλό Σαββατοκύριακο να έχουμε όλοι και να απολαύσουμε τις πρώτες ημέρες του χειμώνα και τις άλλες κρύες που θα ακολουθήσουν χωρίς γκρίνιες για τη μοίρα μας και άλλα φαιδρά που δεν έχουν θέση σε μια ακόμη αυταπάτη που βιώνουμε. Όπως στρώσαμε, έτσι θα το γιορτάσουμε και θα λέμε συνέχεια, κάθε πέρσι και καλύτερα… (Η φωτογραφία στο Γκάζι, από τα τεράστια γκράφιτι μιας άλλης εποχής που σβήνονται από το χρόνο). 

ΑΘΗΝΑ, 28112015

ΠΕΡΙ ΦΙΔΙΩΝ ΚΑΙ ΑΛΛΩΝ ΤΕΡΑΤΩΝ ΣΤΗ ΖΩΗ ΜΑΣ…

Παρενέργειες του θερμού Νοέμβρη είναι και η «ανάσταση» ορισμένων φιδιών που έχουν πέσει ήδη σε νάρκη και μοιάζει σαν να βγαίνουν πάλι από το αυγό τους με τη διαφορά όμως ότι είναι λίγο μεγαλύτερα και το δάγκωμά τους πονάει περισσότερο. 

Λέγεται από πολλούς και το διαβάζουμε στα εγχειρίδια ζωολογίας πως τα φίδια τούτο τον καιρό πέφτουν σε χειμερία νάρκη, ήτοι φωλιάζουν σε βαθιές τρύπες και περιμένουν κοιμισμένα ή άγρυπνα δεν ξέρουμε, και βεβαίως νηστικά, τον ερχομό της άνοιξης να ξαναβγούν στην επιφάνεια της γης, να αναζητήσουν τροφή για να ζήσουν, να πολλαπλασιαστούν και το φθινόπωρο να ξαναχωθούνε πάλι στις υπόγειες φωλιές τους. Ορισμένα όμως τα οποία μάλλον έχουν χωθεί σε ρηχή φωλιά, παρασύρονται από την καλοκαιρία, όπως αυτή των ημερών μας, και βγαίνουν να ζεσταθούν στον ήλιο αλλά πολλές φορές τα προλαβαίνει το κρύο και μένουν δια παντός στο φως. Υπάρχουν όμως και κάποια άλλα φίδια, όπως ορισμένα από τα μικρά των τυφλιτών για παράδειγμα, τα οποία μάλλον είχαν λάθος γραμμένο DNA ή μπορεί να βγήκαν από τα αυγά τους αργά και τα βλέπουμε να χαζολογούν ακόμη στα μέρη που χτυπάει ο ήλιος και να κρύβονται μόλις νιώσουν κανένα θόρυβο που τα υποψιάζει για την ακεραιότητά τους και τη ζωή τους. Συνήθως προλαβαίνουν και χώνονται μέσα στα χόρτα αλλά σίγουρα και δεν καταλαβαίνουν πόσο εύκολο είναι σε κάποιο αρπακτικό να τους στερήσει το ξύπνημα της άνοιξης στα ανθισμένα λιβάδια και δάση… (Η φωτογραφία (δύσκολη γιατί έτρεχε σαν αστραπή) του μικρού τυφλίτη, στον παλιό περιφερειακό δρόμο της λίμνης Πλαστήρα προχθές. 

ΚΑΡΔΙΤΣΑ, 07112015

ΤΟ ΧΡΥΣΑΦΙ ΠΟΥ ΘΑ ΓΙΝΕΙ ΛΙΠΑΣΜΑ

 

Άρχισαν να στρώνουν το έδαφος οι βελανιδιές στη μικρή μου πατρίδα με σωρούς από χρυσά φύλλα καθώς τα ρούχα που φόρεσαν από την άνοιξη ως τούτες τις ημέρες είναι περιττά στον μεγάλο ύπνο τους του χειμώνα. Αυτό το χρυσάφι θα αφήσουν λίγες μέρες να ομορφύνει τη γης τα λογής – λογής σκουλήκια, τα έντομα και τέλος οι μύκητες θα αναλάβουν να το κάνουν λίπασμα που θα θρέψει τη βελανιδιά τον επόμενο χρόνο και να δυναμώσουν τα καινούργια φύλλα που θα πέσουν κι αυτά με τη σειρά τους το επόμενο φθινόπωρο να γίνουν λίπασμα για να θρέψουν το δέντρο τη χρονιά που ακολουθεί. Έτσι γίνεται ανά τους αιώνες με τα φύλλα των δέντρων, ανεξάρτητα αν αυτά είναι χρυσά, μπακιρένια ή στο χρώμα του τσίγκου και η ζωή δεν σταματάει στην πρώτη φυλλοροή …

ΜΕΓΑΛΗ ΚΑΨΗ, 04112014

ΠΡΟΣΕΧΟΥΜΕ ΠΟΥ ΠΑΤΑΜΕ ΣΤΟ ΔΑΣΟΣ…

 

Δεν ξέρω πως το λένε και τούτη τη στιγμή δεν έχει σημασία η αναζήτηση του ονόματός του, δεν γνωρίζω αν είναι βρώσιμο ή όχι, υποψιάζομαι πως μπορεί να έχει δηλητήριο για να εμποδίζει όποιο πλάσμα τολμήσει να το βάλει στο στόμα του ή απλά τούτο να είναι μια ιδέα που να απωθεί όποιον και ότι το επιβουλεύεται. Όπως και να έχει, τούτο το μοναχικό, δειλό μανιτάρι που είδα σήμερα κάτω από μια πυκνή συστάδα βάτων (και άλλα πολλά που θα έρθει η σειρά τους να τα δείτε) δεν ήταν για μένα παρά μια υπενθύμιση, της ζωής που φυτρώνει σε απίθανα μέρη και ομορφαίνει το δάσος και τον κόσμο για λίγες ώρες ή μέρες, όσες το είδος του είναι ταγμένο να ανθίσει. Ας προσέχουμε λοιπόν που πατάμε για να υπάρχει και αυτών των ταπεινών πλασμάτων η ομορφιά στον κόσμο…

ΜΕΓΑΛΗ ΚΑΨΗ, 04112014

 

ΕΝΑΣ ΝΟΕΜΒΡΙΟΣ ΠΟΥ ΜΟΙΑΖΕΙ ΟΚΤΩΒΡΙΟΣ

Υποθέτω πως όλοι θα έχετε παρατηρήσει πως φέτος ο καιρός στη χώρα έχει αλλάξει, όχι δραματικά όπως λένε καμιά φορά στα δελτία των ειδήσεων να δημιουργούν εντυπώσεις, αλλά κάπως οι εποχές φέτος μπλέχτηκαν μεταξύ τους. Έτσι σημειώθηκαν περισσότερες βροχοπτώσεις το καλοκαίρι (στην ορεινή Ελλάδα μπορώ να πω με βεβαιότητα) και κατά τους μήνες Σεπτέμβριο και Οκτώβριο επικράτησε μια ήπια καλοκαιρία μέχρι πριν από λίγες ημέρες που κρύωσε ο καιρός αλλά προς μεγάλη πικρία των τηλεδημοσιογράφων δεν χάλασε τόσο που να γίνεται είδηση για να ανεβάσουν την θεαματικότητα.

Μια συστάδα ποικίλων δέντρων στην άκρη του παρατημένου χωραφιού που καλέιται Παναϊτέικα...

Αποτέλεσμα αυτής της κατάστασης είναι να αργήσει πολλές ημέρες να έρθει το φθινόπωρο και τα δέντρα, ήμερα και άγρια στη Δυτική Φθιώτιδα όπου και βρίσκομαι αυτό το διάστημα, να μην έχουν φορέσει ακόμη τα χρώματα του φθινόπωρου και να στέκουν αμήχανα μπροστά σε αυτή την ανωμαλία του κλίματος. Η καθυστέρηση του καιρού λένε όσοι παρατηρούν τα καιρικά φαινόμενα, ήτοι άνθρωποι δεμένοι με την ύπαιθρο, είναι περίπου μια εβδομάδα με δέκα ημέρες. Έτσι, ενώ θα έπρεπε να έχουν κιτρινίσει τα φύλλα από τις βελανιδιές και οι καστανιές στις πλαγιές του Τυμφρηστού και της αντικρινής Οίτης, εντούτοις παραμένουν χλωρά σαν να είναι ακόμη καλοκαίρι και μόνο ορισμένα από αυτά έχουν προχωρήσει ως παραφωνία, σε μια αυτανάφλεξη θα έλεγα, προσπαθώντας να μας πείσουν ότι ήδη το ημερολόγιο γράφει κιόλας δεύτερη ημέρα του Νοεμβρίου.

 

ΜΕΓΑΛΗ ΚΑΨΗ, 02112014